KKTC Yüksek Mahkemesinin Yapısı

Tek kurum, farklı yargısal sıfatlar

KKTC Yüksek Mahkemesi, Anayasa ve Mahkemeler Yasası uyarınca ülkenin en yüksek yargı organıdır. Anayasa Mahkemesi, Yüce Divan, Yargıtay ve Yüksek İdare Mahkemesi görevlerini yerine getirir. Yüksek Seçim Kurulu ise seçimlerin yönetim ve denetiminden sorumlu kuruldur; genel yargı görevlerinin yerine geçen bir mahkeme değildir.

Başlıca görev alanları

• Anayasa Mahkemesi: Yasaların ve belirli düzenlemelerin Anayasa’ya uygunluğunu denetler.
• Yüce Divan: Anayasa m. 144 uyarınca Cumhurbaşkanı, Başbakan ve bakanları görevleriyle ilgili suçlar bakımından yargılar.
• Yargıtay: Hukuk ve ceza mahkemesi kararlarına karşı istinaf ve yasadaki diğer başvuruları inceler.
• Yüksek İdare Mahkemesi: Kamu gücü kullanan organların karar, işlem ve ihmallerini denetler.
• Yüksek Seçim Kurulu: Seçimlerin yönetim ve denetimine ilişkin görevleri yerine getirir.

Kuruluş ve yargıçlar

Mahkeme; Başkan ve yasada öngörülen sayıdaki Yüksek Mahkeme yargıcından oluşur. Davanın türüne göre kurulacak heyet ve yargıç sayısı değişebilir. Atama, görev güvencesi ve disiplin konuları yargı bağımsızlığını koruyan anayasal kurallara tabidir.

İlk derece ve istinaf ayrımı

Yüksek Mahkeme her dosyaya doğrudan ilk derece mahkemesi olarak bakmaz. Hukuk ve ceza uyuşmazlıkları kural olarak yetkili alt mahkemede başlar; Yargıtay denetimi daha sonra gündeme gelir. Anayasa ve idare yargısında ise Anayasa’nın verdiği özgün yetkiler uygulanır.